डोल्पामा हिमपातमा फसेका ६ भारतीय पर्यटकको हेलिकप्टरबाट उद्धार

सुर्खेत: डोल्पाको उच्च हिमाली क्षेत्रमा लगातार भएको भारी हिमपातका कारण अलपत्र परेका छ जना भारतीय पर्यटकको सोमबार बिहान हेलिकप्टरमार्फत सकुशल उद्धार गरिएको छ। उद्धार गरिएका पर्यटकमा दुई महिला र चार पुरुष रहेका छन्।

शे–फोक्सुण्डो गाउँपालिका–८ अन्तर्गत दानीगढ आसपासको क्षेत्रमा उनीहरू हिमपातका कारण अघि बढ्न नसकी रोकिएका थिए। केही दिनदेखि लगातार हिमपात भएपछि उच्च हिमाली क्षेत्रका पदमार्ग हिउँले ढाकिएका थिए। यसले पर्यटकको आवागमन कठिन बनाउनुका साथै उनीहरूको सुरक्षामा समेत जोखिम बढाएको थियो।

जिल्ला प्रशासन कार्यालय डोल्पाका अनुसार पर्यटकहरू हिमपातका कारण सम्पर्कविहीन भएपछि उद्धारको पहल सुरु गरिएको थियो। उनीहरू फसेको जानकारी प्राप्त भएपछि प्रशासनले सुरक्षा निकाय र सम्बन्धित निकायसँग समन्वय गरी उद्धारको तयारी गरेको थियो।

बिहान ६:३० बजे सुरु भयो उद्धार

सोमबार बिहान करिब ६:३० बजे हेलिकप्टर उद्धारका लागि उडेको थियो। सुरुमा दुई महिला पर्यटकलाई उद्धार गरी जिल्ला सदरमुकाम दुनै ल्याइएको थियो। त्यसपछि बाँकी चार पुरुषको उद्धारका लागि हेलिकप्टर पुनः घटनास्थल पुगेको थियो।

दोस्रो उडानमार्फत बाँकी चार जनालाई पनि सुरक्षित रूपमा दुनै ल्याइएको हो। डोल्पाकी प्रमुख जिल्ला अधिकारी जुनु हमाल ढकालले छ जना भारतीय पर्यटकको उद्धार सम्पन्न भएको जानकारी दिएकी छन्।

उद्धार गरिएका सबैको स्वास्थ्य अवस्था सामान्य रहेको जिल्ला प्रशासनले जनाएको छ। भारतीय पर्यटकहरूलाई सरकारी स्वास्थ्य संस्थामा स्वास्थ्य परीक्षण तथा आवश्यक उपचारका लागि लगिएको प्रहरी स्रोतलाई उद्धृत गर्दै भारतीय सञ्चारमाध्यमले पनि उल्लेख गरेका छन्।

खराब मौसमका कारण उद्धारमा ढिलाइ

पर्यटकहरू फसेको जानकारी पाएपछि तत्काल उद्धारको प्रयास गरिएको भए पनि प्रतिकूल मौसमले समस्या सिर्जना गरेको थियो। उच्च हिमाली क्षेत्रमा बाक्लो हिमपात र खराब मौसमका कारण हेलिकप्टर अवतरण गर्न कठिन भएको थियो।

आइतबार नेपाली सेनाको हेलिकप्टर उद्धारका लागि त्यस क्षेत्रमा पुगे पनि मौसम अनुकूल नभएपछि अवतरण गर्न सकेन। त्यसपछि उद्धार कार्य स्थगित गर्नुपरेको थियो। सोमबार बिहान मौसम र उडानको अवस्था अनुकूल भएपछि पुनः उद्धार अभियान सञ्चालन गरिएको थियो।

दुर्गम भूगोल, बाक्लो हिउँ र सञ्चार सम्पर्कको सीमितताले पनि उद्धार कार्यलाई चुनौतीपूर्ण बनाएको थियो। मोबाइल नेटवर्कको पहुँच कमजोर भएका कारण पर्यटकसँग प्रत्यक्ष सम्पर्क कायम गर्न कठिनाइ भएको विवरण सार्वजनिक भएका छन्।

अनुमति नलिई माथिल्लो डोल्पाको यात्रा

जिल्ला प्रशासन कार्यालयका अनुसार भारतीय पर्यटकहरू आवश्यक प्रशासनिक अनुमति नलिई माथिल्लो डोल्पा पुगेका थिए। उनीहरू डोल्पोबुद्ध गाउँपालिकाको धो क्षेत्रबाट शे–फोक्सुण्डो तालतर्फ फर्कने क्रममा नुमला र वाग्ला पास आसपासको क्षेत्रमा हिमपातमा फसेका थिए।

प्रतिकूल मौसम र हिमपातको जोखिमलाई ध्यानमा राख्दै प्रशासन तथा स्थानीयवासीले पर्यटकलाई उच्च हिमाली क्षेत्रमा यात्रा नगर्न सुझाव दिएका थिए। स्थानीय प्रशासनले मौसमको अवस्था जोखिमपूर्ण रहेको भन्दै सतर्कता अपनाउन आग्रह गरेको थियो।

तर, आवश्यक अनुमति र मौसमसम्बन्धी जोखिमलाई पर्याप्त ध्यान नदिई यात्रा गर्दा उनीहरू समस्यामा परेको प्रशासनको भनाइ छ। उच्च हिमाली क्षेत्रमा मौसम छोटो समयमै परिवर्तन हुन सक्ने भएकाले पदयात्रा अघि अनुमति, मौसम पूर्वानुमान र स्थानीय प्रशासनको सूचनालाई गम्भीरतापूर्वक लिनुपर्ने देखिएको छ।

पर्यटकलाई सतर्क रहन प्रशासनको आग्रह

डोल्पा प्राकृतिक सौन्दर्य, हिमाली भूगोल र शे–फोक्सुण्डो तालका कारण स्वदेशी तथा विदेशी पर्यटकको आकर्षणको केन्द्र हो। तर, उच्च उचाइ, कठिन पदमार्ग र मौसममा हुने तीव्र परिवर्तनका कारण यहाँको यात्रा चुनौतीपूर्ण मानिन्छ।

विशेषगरी हिमपातको समयमा पदमार्ग अवरुद्ध हुन सक्ने, सञ्चार सम्पर्क टुट्न सक्ने र उद्धारका लागि हेलिकप्टरसमेत तत्काल उपलब्ध नहुन सक्ने जोखिम रहन्छ।

यस घटनापछि उच्च हिमाली क्षेत्रमा यात्रा गर्ने पर्यटकले स्थानीय प्रशासनबाट आवश्यक अनुमति लिनु, मौसमको पछिल्लो अवस्था बुझ्नु र प्रतिकूल मौसममा यात्रा नगर्नु महत्त्वपूर्ण देखिएको छ।

छ जना पर्यटकको सकुशल उद्धारसँगै तत्कालको जोखिम टरेको छ। यद्यपि, घटनाले दुर्गम हिमाली क्षेत्रमा पर्यटकको सुरक्षा, पूर्वसूचना प्रणाली र आपत्कालीन उद्धार व्यवस्थालाई अझ प्रभावकारी बनाउनुपर्ने आवश्यकता पुनः उजागर गरेको छ।